Gewicht 1 liter water
1 liter water weegt bijna precies 1 kilo: bij 4 °C, waar water het dichtst is, 999,97 g en bij kamertemperatuur (20 °C) 998,2 g. Kokend water van 100 °C weegt per liter nog maar zo'n 958 g.
- 1 l bij 4 °C
- 999,97 g (maximale dichtheid)
- 1 l bij 20 °C
- 998,2 g
- 1 l bij 100 °C
- ca. 958 g
- 1 l ijs (0 °C)
- ca. 917 g
- 1 l zeewater
- ca. 1.025 g
- 1 ml water
- ca. 1 g
Gewicht per temperatuur
Water zet uit als het warmer wordt; de dichtheid daalt. Bijzonder is de dichtheidsanomalie: water is niet het dichtst bij het vriespunt, maar bij bijna 4 °C. Daaronder wordt het weer lichter – daarom vriezen meren en sloten van boven af dicht en blijft er onderin water van 4 °C.
| Temperatuur | Dichtheid (g/cm³) | Gewicht 1 liter |
|---|---|---|
| 0 °C (vloeibaar) | 0,99984 | 999,8 g |
| 4 °C | 0,99997 | 999,97 g |
| 10 °C | 0,99970 | 999,7 g |
| 20 °C | 0,99821 | 998,2 g |
| 30 °C | 0,99565 | 995,7 g |
| 40 °C | 0,99222 | 992,2 g |
| 60 °C | 0,98320 | 983,2 g |
| 80 °C | 0,97182 | 971,8 g |
| 100 °C | 0,95836 | 958,4 g |
IJs, kraanwater en zeewater
Bevriest water, dan zet het ongeveer 9 % uit: 1 liter ijs weegt maar zo'n 917 g, en daarom drijft ijs. Kraanwater en mineraalwater bevatten opgeloste zouten, meestal 0,1–1 g per liter; dat verandert het gewicht praktisch niet. Zeewater met gemiddeld 3,5 % zout is wel merkbaar zwaarder: een liter weegt ongeveer 1.025 g, in de Dode Zee zelfs zo'n 1.240 g.
Waarom 1 liter water ongeveer 1 kilo weegt
Dat is geen toeval maar ontwerp. Bij de invoering van het metrieke stelsel in Frankrijk (1795) werd de gram gedefinieerd als de massa van een kubieke centimeter water. Van 1901 tot 1964 was het omgekeerd: de liter was het volume van 1 kg water bij maximale dichtheid, wat neerkwam op 1,000028 dm³. Sinds 1964 geldt 1 liter = precies 1 dm³, en sinds 2019 is de kilogram vastgelegd via de constante van Planck, helemaal los van water.
Handige omrekeningen
In de keuken kun je water zonder fout 1 op 1 van milliliters naar grammen omrekenen. Andere vloeistoffen wijken af: melk is zo'n 3 % zwaarder, olie ongeveer 8 % lichter. Meer bij dichtheid en in de dichtheidstabel.
- 1 ml water ≈ 1 g, 1 eetlepel ≈ 15 g, 1 theelepel ≈ 5 g
- 1 glas (200 ml) ≈ 200 g
- Krat met 6 flessen van 1,5 liter: ca. 9,2 kg
- Emmer van 10 liter: ca. 10 kg water
- Gevuld bad van 150 liter: ca. 150 kg water
- 1 m³ water: ca. 1 ton
Omrekening: 998 g
| Eenheid | Waarde |
|---|---|
| mg | 998.000 |
| g | 998 |
| kg | 0,998 |
| oz | 35,2034 |
| lb | 2,20021 |
Ter vergelijking
| Object | Gewicht | Verhouding |
|---|---|---|
| Kat | 4,2 kg | 1 Kat ≈ 4,2 × 1 liter water |
| Pasgeboren baby | 3,4 kg | 1 Pasgeboren baby ≈ 3,4 × 1 liter water |
| Basketbal | 600 g | 1 1 liter water ≈ 1,7 × Basketbal |
| Voetbal | 430 g | 1 1 liter water ≈ 2,3 × Voetbal |
| Smartphone | 190 g | 1 1 liter water ≈ 5,3 × Smartphone |
| Banaan | 180 g | 1 1 liter water ≈ 5,5 × Banaan |
Veelgestelde vragen
Weegt een liter water precies 1 kilo?
Bijna: bij 4 °C weegt 1 liter zuiver water 999,97 g, bij 20 °C 998,2 g. Voor dagelijks gebruik is 1 liter = 1 kilo een prima benadering.
Hoeveel weegt 1 liter kokend water?
Bij 100 °C weegt 1 liter water ongeveer 958 g, zo'n 4 % minder dan koud water.
Is ijs lichter dan water?
Ja, 1 liter ijs weegt maar ongeveer 917 g, omdat water bij het bevriezen zo'n 9 % uitzet.
Hoeveel weegt 1 liter zeewater?
Gemiddeld zeewater weegt ongeveer 1.025 g per liter.
Bronnen
- PTB – Physikalisch-Technische Bundesanstalt
- BIPM – Le Système international d'unités (SI-Broschüre)
- Tanaka et al. (2001), Metrologia: Dichte von Wasser 0–40 °C
- NIST Chemistry WebBook